Kijk. Verborgen adresje Lucifernum in Brugge verkozen tot tweede beste bar van Europa
Wie een van de beste bars van Europa wil bezoeken, hoeft daarvoor niet naar Londen, Parijs of Berlijn. In een achttiende-eeuws huis in de Brugse Twijnstraat bevindt zich Retsins Lucifernum, dat door The European Bar Guide op de tweede plaats van zijn Top 100 Bars in Europe 2026 werd gezet. Alleen Szimpla Kert in Boedapest doet beter. Aan de gevel verraadt weinig wat er achter de voordeur schuilgaat. Wie aanbelt bij het Lucifernum, komt niet gewoon een café binnen. Gastheer Willy Retsin ontvangt er zijn bezoekers in een huis dat in de loop van tientallen jaren veranderde in een wereld van schilderijen, antiek, vreemde objecten, donkere kamers, kaarslicht, muziek en herinneringen.
De European Bar Guide omschrijft het Lucifernum dan ook niet als een gewone horecazaak. Wie er binnenstapt, krijgt volgens de gids een belevenis die veel verder gaat dan het drinken van een glas. Het huis behoort intussen al vier jaar op rij tot de Europese Top 100. Toch zou het verkeerd zijn om bij alle theatrale pracht één essentieel onderdeel te vergeten: er worden bijzonder goede cocktails geschonken. De Peruviaanse zussen Norma en Guisella Carhuapoma staan achter de bar en maken onder meer mojito’s en pisco sours. Hun recepten houden ze zorgvuldig voor zichzelf. Het contrast is precies wat het Lucifernum bijzonder maakt. Een bezoek voert eerst door kamers waarin bijna iedere vierkante meter een verhaal lijkt te vertellen, om uiteindelijk bijde bar en de binnentuin uit te komen. De cocktail is er niet het voorwendsel voor de omgeving en de omgeving niet het voorwendsel voor de cocktail. Beide horen bij elkaar.
Een huis dat zich niet aanpast
Dat een dergelijke plek vandaag internationaal erkenning krijgt, verbaast schrijver en filmmaker Rubèn Cottenjé niet. Hij is al jaren nauw verbonden met het Lucifernum. “Brugge is een enclave in een steeds lelijker wordende wereld, en daarbinnen is het Lucifernum nog eens een enclave”, zegt hij. “Terwijl zoveel plaatsen op elkaar beginnen te lijken, heeft het Lucifernum nooit geprobeerd zich aan te passen. Hier wordt schoonheid nog ernstig genomen.”
Dat is misschien een deel van het geheim. Terwijl winkelstraten, hotels, cafés en interieurs overal in Europa steeds meer dezelfde vormentaal krijgen, lijkt in de Twijnstraat de tijd zich daar weinig van aan te trekken. Geen schermen tegen de muur, geen modieuze verbouwing om de vijf jaar en geen interieur dat door een marketingbureau werd bedacht. Het huis
draagt de sporen van de mensen die er wonen en gewoond hebben. Een belangrijke plaats daarin wordt ingenomen door het werk van Gilbert Retsin, de broer van Willy. Zijn schilderijen van engelen, demonen en vreemde figuren vormen mee het
gezicht van het Lucifernum.
Van het huis naar een boek
De wereld van het Lucifernum bleef de voorbije jaren niet beperkt tot het gebouw zelf. Willy Retsin en Rubèn Cottenjé werkten drie jaar samen aan De Engelenverzen, een boek waarin geloof, schoonheid, kunst, Europese cultuur en het verval daarvan worden onderzocht. Het boek ontstond niet als toeristische uitgave over een merkwaardig café. Het sluit veeleer
aan bij dezelfde gedachte die overal in het Lucifernum aanwezig is: dat schoonheid niet uitsluitend decoratie is en dat een samenleving iets verliest wanneer zij het schone, het sacrale en het mysterieuze uit haar dagelijks leven bant.
Lucifernum wordt film
Daarna kwam ook de film. In Lucifernum, een film van 76 minuten, wordt het huis geen achtergrond maar een personage.
Cottenjé koos niet voor een klassieke documentaire met pratende hoofden en verklarende commentaar. De film beweegt tussen portret, werkelijkheid en fictie en voert de kijker door de wereld van Doctor Retsin, de Graaf, schilderijen, herinneringen en verschijningen. Ook daar staat hetzelfde contrast centraal: buiten ligt de gewone wereld, binnen gelden
andere regels. Misschien verklaart precies dat waarom bezoekers uit alle windstreken aanbellen in de Twijnstraat. Ze komen voor een cocktail, voor Gilbert Retsins schilderijen, voor de merkwaardige gastheer of omdat een reisgids hen erheen heeft gestuurd. Maar eenmaal binnen blijkt het onderscheid tussen bar, museum, woonhuis en kunstwerk moeilijk vol te
houden. Retsins Lucifernum is al die dingen tegelijk. En volgens The European Bar Guide is er in heel Europa momenteel maar één bar die het beter doet.